29. "Noc listopadowa" Wyspiańskiego w reż. Aleksandra Węgierki

 

W roku 1938 uroczyście obchodzono dwudziestopięciolecie działalności Teatru Polskiego. Z tej okazji wystawiono "Noc listopadową" Stanisława Wyspiańskiego. Patronat nad uroczystością objął prezydent RP Ignacy Mościcki oraz Marszałek Polski Edward Rydz-Śmigły.

Uroczystość zaczęła się bezpośrednio po przedstawieniu "Nocy listopadowej" 31 marca, a skończyła już na prima aprilis, tak długo trwały mowy, gratulacje i owacje. Program rozpoczął pan minister WriOP [Wojciech Świętosławski], po czym mówił prezydent miasta [Stefan Starzyński], p. Minister Korsak jako prezes TKKT, p. Boy-Żeleński imieniem Polskiej Akademii Literatury, p. Józef Śliwicki prezes ZASP-u, Ludwik Solski z ramienia Teatru Narodowego, Wacław Grubiński od autorów dramatycznych, J. N. Miller w imieniu związku zawodowego pisarzy polskich, p. Robert Boehlke, dyrektor teatru poznańskiego, p. Popławski, reprezentant Opery warszawskiej, delegatka Państwowego Instytutu Sztuki Teatralnej, delegat pracowników technicznych. [...] otoczony swoimi współpracownikami dzisiejszymi i dawniejszymi słuchał dyr. Szyfman tych pochwał i świadectw, dziękując za nie w swym przemówieniu.
(A. Grzymała-Siedlecki, "Kurier Warszawski", 1 IV 1938 r.)  

Inscenizacji dramatu podjął się Aleksander Węgierko, scenografię przygotował Stanisław Śliwiński, a kostiumy zaprojektowała Zofia Węgierkowa. Ilustracje muzyczne skomponował Lucjan Marczewski. Wizja reżysera znacząco różniła się od idei Wyspiańskiego, jak i wcześniejszych realizacji w Teatrze Polskim (w roku 1921 w reż. Aleksandra Zelwerowicza oraz w 1930 w reż. Stanisławy Wysockiej).
Węgierko oddzielił świat bogów i ludzi, wizji i realności – góra sceny należała do bóstw, natomiast śmiertelni poruszali się na dole sceny.

/Źródło: Edward Krasiński, "Teatr Polski Arnolda Szyfmana 1913-1939", Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1991./

Wśród sztuk Stanisława Wyspiańskiego w repertuarze Teatru Polskiego do roku 1938 znalazło się aż 9 dramatów: "Bolesław Śmiały", "Klątwa", "Legion", "Lelewel", "Noc listopadowa", "Warszawianka", "Wesele", "Wyzwolenie", "Zygmunt August" oraz "Barbara".